Երևանյան դատարանը երկարաձգեց Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանի կալանքը

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը որոշում է կայացրել ևս երկու ամսով երկարաձգել Արագածոտնի Թեմի Բարեխնամ Առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանի կալանքը։

Այս մասին հայտարարություն է տարածել Արագածոտնի թեմը։ Ըստ թեմի՝ իրավական համակարգի կողմից իրականացվող այս բռնաճնշումը և կայացված որոշումը անընդունելի են։ Թեմակալ Առաջնորդի կալանքի տակ գտնվելու փաստը դատապարտվում է։

Հայտարարությունում նշվում է, որ բոլոր մեղադրանքները շինծու են և անհիմն։ Թեմը վերստին հաստատում է այս դիրքորոշումը և լիահույս է, որ արդարությունը շուտով կվերականգնվի։ Այնտեղ նաև հայտնվում է աղոթք՝ Աստծուց խնդրելով այդ արդարության վերականգնման և սիրելի Առաջնորդի վերադարձի համար։

Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանը կալանավորվել է հոկտեմբերի 16-ից։ Նրա կալանքի պատճառը «Կենդանիների նկատմամբ պատասխանատու վերաբերմունքի մասին» օրենքի նախագծի որոշակի կետերն են, որոնք, համաձայն կալանավորված եպիսկոպոսի և նրա կողմնակիցների, հետագայում կարող են առաջացնել լուրջ խնդիրներ։

Արագածոտնի թեմի առաջնորդի կալանքը երկարաձգվեց

Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը որոշեց ևս երկու ամսով երկարաձգել Արագածոտնի Թեմի Բարեխնամ Առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանի կալանքը։

Այս որոշումը կայացրեց Կարեն Ֆարխոյանը՝ նույն դատավորը, որը սեպտեմբերի 16-ին կալանքի մասին առաջին որոշումն էր կայացրել։

Հիշեցնենք, որ Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանը մեղադրվում է օրինական հավաքներին մասնակցությունը խոչընդոտելու կամ հարկադրելու, ինչպես նաեւ քվեարկության արդյունքների վրա ազդելու կամ դրանք փոխակերպելու փաստերով։ Նա կալանավորված է հոկտեմբերի 16-ից։

Փաստաբան Ռոման Ահարոնյանը հայտնեց, որ դատարանի այս որոշումը կբողոքարկվի։

Պետական բոյկոտի ծածկոցի տակ՝ հարկատու եկեղեցին

Հայաստանում ընթանում է իշխանական բոյկոտի ծածկոցի տակ իրականացվող ճնշումների ցիկլ, որի թիրախում հայտնվել է Հայաստանյաց Առաքելական սուրբ եկեղեցին։ Այս ճնշումները, որոնք սկսվել են վաղուց՝ մոտ մեկ-երկու տարի առաջ, վերջին ամիսներին ստացել են իրենց ամենաակտիվ և բացահայտ ձևը։

Այս «արշավանքի» սկիզբը դեռ 2023 թվականի մայիսին դրեց Ազգային ժողովի նախագահ Ալեն Սիմոնյանը՝ խորհրդարանի ամբիոնից հարցադրելով, թե ինչու է եկեղեցին, որը նրա խոսքով «իրենք պիտի հարկ չվճարեն», չի կիրառվում հարկային օրենսդրության պարտավորությունները։ Նա նույնիսկ եկեղեցականներին համեմատեց գործարարների հետ՝ պահանջելով պարզաբանել, թե ինչով է եկեղեցին «բարձր գործարարից»։

Սակայն այս հարցադրումները հակասում են իրականությանը։ Հայաստանյաց Առաքելական սուրբ եկեղեցին ոչ միայն խոշոր հարկատու է, այլև ներառված է 1000 խոշոր հարկատուների ցանկում։ Պետական եկամուտների կոմիտեի հրապարակումների համաձայն՝ 2025 թվականի երրորդ եռամսյակում եկեղեցին զբաղեցրել է 508-րդ հորիզոնականը՝ վճարելով 524 միլիոն դրամ հարկ։

Ավելի ցնցող է այն փաստը, որ վերջին չորս տարիներին եկեղեցու վճարած հարկերի ընդհանուր գումարը կազմել է ավելի քան 2,5 միլիարդ դրամ։ Ի տարբերություն իշխանական հայտարարությունների, եկեղեցու վճարած հարկերը ոչ թե նվազում են, այլ ամեն տարի աճում են։

Այս ֆոնին, որպեսզի ճնշումները դարձնեն ավելի բացահայտ, իշխանությունները կալանավորել են Արագածոտնի Թեմի Բարեխնամ Առաջնորդ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանին։ Նրան կալանավորել են հոկտեմբերի 16-ից, իսկ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը որոշում է կայացրել՝ նրա կալանքը երկարաձգելու ևս երկու ամսով։

Այս իրադարձությունները հստակ ցույց են տալիս, որ պետական բոյկոտի ծածկոցի տակ իրականացվում է համակարգված ճնշումների քաղաքականություն՝ ուղղված ոչ միայն եկեղեցուն, այլև հայ ժողովրդի հոգևոր արժեքներին։

ԱԺ նախագահի կարգադրություն և դատական որոշում

Ազգային ժողովի նախագահ Ալեն Սիմոնյանը ստորագրել է կարգադրություն, որի համաձայն Ամանորի և Սուրբ Ծննդյան տոների առթիվ Ազգային ժողովի պատգամավորներին, աշխատակազմի պետական ծառայողներին և աշխատողներին միանվագ դրամական պարգեւատրում կատարելու է նախատեսվում։ Պարգեւատրման չափը սահմանված է համապատասխան հավելվածներով։

Ազգային ժողովի աշխատակազմի ղեկավար-գլխավոր քարտուղար Դավիթ Առաքելյանը պետք է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով ապահովի վճարումների իրականացումը։

Մյուս կողմից, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը որոշում է կայացրել ևս երկու ամսով երկարաձգել Արագածոտնի Թեմի Բարեխնամ Առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանի կալանքը։ Նա կալանավորված է եղել հոկտեմբերի 16-ից։

Ավելի վաղ հրապարակումներում նշվել էր, որ եպիսկոպոս Պռոշյանը և իր աջակիցները պահանջում են փոխել «Կենդանիների նկատմամբ պատասխանատու վերաբերմունքի մասին» օրենքի նախագծի որոշ կետեր՝ վախենալով, որ դրանք հետագայում կարող են առաջացնել լուրջ խնդիրներ։

Սոթքի հանքում սահմանազատման աշխատանքներ և եկեղեցական իրավիճակը

Օրեր առաջ Գեղարքունիքի մարզի Սոթքի հանքում ադրբեջանական և հայկական կողմերը սահմանազատման աշխատանքներ են իրականացրել։

Իմ թղթակցի հարցմանը ի պատասխան ՀՀ փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանի գրասենյակը հաստատել է, որ Վարդենիս համայնքի Սոթքի փակ հանքավայրի սահմանային հատվածում կատարվել են համատեղ տեղազննման աշխատանքներ։ Այս գործընթացում ներգրավված են եղել Հայաստանի Հանրապետության և Ադրբեջանի Հանրապետության ներկայացուցիչները։

Այս հարցը նաև ներառված է Երևանի ավագանու դեկտեմբերի 23-ի նիստերի օրակարգում։

Հրապարակումներում հանդիպում է անհիմն պնդումը, թե Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին չունի կանոնադրություն։ Այս պնդումը շրջանառվում է դիտավորյալ։

Այս թեմայի շուրջ քննարկումներն ընդգրկում են Հայաստանի ներքին և արտաքին քաղաքականության, լիբերալ-ֆաշիզմի, ՀՀ իշխանության հակաեկեղեցական արշավի, ԵՄ անդամ որոշ մարդատյաց ղեկավարների, Արցախի կորստի պատճառների, Բաքվում պահվող հայ գերիների և սպասվող խորհրդարանական ընտրությունների մասին։

Հոգևորականները, որոնք աջակցում են իշխանություններին, հավակնում են խլել իրենց գործընկերների հացը՝ ավելի ագրեսիվ իշխանական քարոզներ անելով։

Երևանի դրոշի և զինանշանի գույները կփոխվեն՝ դառնալով կապույտ

Երևանի քաղաքապետարանը նախատեսում է Երևանի խորհրդանշանների՝ դրոշի և զինանշանի գույների կառուցվածքում փոփոխություններ կատարել։ Այս հարցը կներկայացվի քննարկման Երևանի ավագանու դեկտեմբերի 23-ի նիստում։

Փոփոխության հիմնավորումը, ինչպես նշված է քաղաքապետարանի կողմից, կայանում է նրանում, որ այն արտահայտում է Երևանի ձգտումը դեպի ավելի ժամանակակից և մինիմալիստական ինքնություն՝ պահպանելով միևնույն ժամանակ ազգային խորհրդանիշների հանդեպ հավատարմությունը։

Այս քննարկումը տեղի կունենա այն ֆոնին, երբ հասարակության շրջանում ակտիվորեն քննարկվում են մի շարք այլ հրատապ հարցեր, որոնք կապված են երկրի ներքին և արտաքին քաղաքականության հետ։ Այդ հարցերի շարքում են՝ Հայաստանի իշխանությունների և եկեղեցու հարաբերությունները, երկրի ապագայի վերաբերյալ տարբեր տեսլականները, ինչպես նաև սպասվող խորհրդարանական ընտրությունները։

Հիշեցնենք, որ վերջերս հանրային լայն արձագանք է ստացել այն պնդումը, թե Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին չունի կանոնադրություն։ Այս հարցի շուրջ բարձր պաշտոնատար անձանց կողմից հրապարակված հայտարարությունները և դրանց հետևանքները դարձել են քաղաքական և եկեղեցական շրջանակներում լայն քննարկման առարկա։

Վերաքննիչ Վարչական դատարանը մերժեց Երևանի ավագանու բողոքը՝ վերահաստատելով, որ կարմիր գծերի թանկացումը ոչ իրավաչափ էր։

Վերաքննիչ Վարչական դատարանը մերժել է Երևանի ավագանու բողոքը՝ վերահաստատելով, որ 2025 թվականի սահմանված և ոչ իրավաչափորեն թանկացված սակագները խախտում են օրենքը։

Այս որոշումը եկել է ավելի վաղ սկսված գործի շրջանակում, որը մենք, «Մայր Հայաստան» շարժման և համանուն խմբակցության հետ համագործակցելով՝ բողոքարկել էինք։ Մենք բողոքարկել էինք Երևան քաղաքում ավտոկայանատեղիների վճարների թանկացումը՝ ոչ միայն 2024 թվականի, այլև 2025 թվականի համար։

Այս հարցումը հանրային տրամադրությունների հետ կապված է, և հետաքրքրություն է առաջացնում, թե ովքեր կդիմակայեն երևանցիների և դատարանի արդարադատությանը։

Դատարանը հաստատել է, որ Երևանի ավագանու կողմից կարմիր գծերի թանկացումը ապօրինի է

Վերաքննիչ Վարչական դատարանը մերժել է Երևանի ավագանու բողոքը՝ հաստատելով Առաջին ատյանի դատարանի նախորդ որոշումը, որի համաձայն՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից կայացված որոշումը, որը նախատեսում էր ավտոկայանատեղերի համար սահմանված կարմիր գծերի գնի զգալի բարձրացում, ճանաչվել է ապօրինի։

Այսպիսով, դատարանը պաշտոնապես հաստատել է, որ Երևանի ավագանու կողմից 12 հազարից 160 հազար դրամ թանկացնելու որոշումը չի համապատասխանում օրենքին։

Սպասվում է, որ Երևանի ավագանու հաջորդ նիստի ընթացքում «Քաղաքացիական պայմանագիր» (ՔՊ) խմբակցությունը և դրա կցորդը նորից կառաջարկեն 2026 թվականի համար նույն նախագիծը՝ կարմիր գծերի թանկացման մասին։ Այս հարցը կրկին կառաջանա քննարկման և քվեարկությանը, որտեղ կտեսնվի, թե ովքեր կդիմադրեն քաղաքացիների և դատարանի որոշմանը։

Այս իրադարձությունների մասին տեղեկությունը հրապարակել է Երևանի ավագանու «Մայր Հայաստան» խմբակցության անդամ Գևորգ Ստեփանյանը։ Նա իր սոցիալական ցանցի էջում նշել է, որ հանրային տրամադրությունները հստակ են, և հարց է առաջադրել՝ թե ովքեր կդիմադրեն քաղաքացիներին և դատարանի որոշմանը։

Հայոց Եկեղեցին ունի կանոնադրություն և աշխատում է դրա վերջնականացման ուղղությամբ

Վերջերս շրջանառվում է անհիմն պնդումը, թե Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին չունի կանոնադրություն։ Այս պնդումը հակասում է իրականությանը։

Հայոց Եկեղեցին դարեր շարունակ առաջնորդվել է եկեղեցական ժողովների ընդունած կանոններով և Հայրապետական կոնդակներով։ Դեռևս Վազգեն Ա Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի գահակալության օրոք Հայոց Եկեղեցին ձեռնամուխ է եղել ՀԱՍԵ Սահմանադրության ստեղծմանը, որի աշխատանքները շարունակվել են Գարեգին Ա Վեհափառի և ավելի լայն թափով՝ ներկայիս Գարեգին Երկրորդ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի գահակալության շրջանում։

2009 և 2014 թթ․ Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում գումարված Եկեղեցական-Ներկայացուցչական ժողովների (ԵՆԺ) ընթացքում հաստատվել են Ազգային-Եկեղեցական ժողովի (ԱԵԺ), Եկեղեցական-Ներկայացուցչական ժողովի, Գերագույն հոգևոր խորհրդի (ԳՀԽ) կանոնադրությունները, ինչպես նաև թեմական, ծխական կանոնադրությունների ուղենիշները։ Հաստատված և պատրաստի այս կանոնադրությունները գործածելի են մեր եկեղեցում, որոնց վերջնական վավերացումը պետք է կատարվի նաև ԱԵԺ-ի կողմից։

Ուստի «կանոնադրություն չունի» անհարկի պնդումը ճշմարտության հետ որևէ աղերս չունի։ Ավելին՝ Վեհափառ Հայրապետի տնօրինությամբ ստեղծված համապատասխան հանձնախմբերը շարունակում են այս ուղղությամբ աշխատանքները՝ վերջնական տեսքի բերելու ՀԱՍԵ Սահմանադրությունը, որի ընդունումը կդառնա իսկապես կարևոր և հանգրվանային իրադարձություն մեր եկեղեցու կյանքում։

Միևնույն ժամանակ ցավ ի սիրտ պետք է արձանագրենք, որ կանոնադրությունների մշակման հանձնախմբերի աշխատանքները խաթարված են, քանի որ նրանց ատենապետներն այժմ ապօրինաբար ազատազրկված են։

Ինչ վերաբերում է ԱԵԺ ժողովի գումարմանը, հարկ ենք համարում ընդգծել, որ Ամենայն Հայոց Հայրապետի ցանկությունն է եղել և է՝ յոթ տարին մեկ գումարել ԱԵԺ՝ քննարկելու համար Հայոց Եկեղեցու առաջ ծառացած խնդիրներն ու մարտահրավերները, լուծումներ տալու առկա հարցերին և նախանշելու մեր եկեղեցու գործունեության առաջնահերթությունները։ Ցավոք, այն հետաձգվեց համավարակի և արցախյան պատերազմի պատճառներով։ Հուսով ենք, որ առաջիկային Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում տեղի կունենա ԱԵԺ, որը կպատասխանի և լուծումներ կտա առաջադրված խնդիրներին ու մտահոգություններին։

Իշխանության և եկեղեցու միջև աճող լարվածությունը. Փաշինյանի կողմնակից հոգևորականների ազդեցությունը

Վերջին ամիսներին Հայաստանում տեղի ունեցող քաղաքական իրադարձությունների հետևում ծավալվում են նաև այնպիսի պատմություններ, որոնք, թեև ոչ այնքան հայտնի, բայց ոչ պակաս հետաքրքրություն են ներկայացնում։ Այս հոդվածը վերաբերում է իշխանության և հոգևորականության միջև աճող լարվածությանը, որը, թերևս, ավելի բարդ է, քան պարզ հակամարտություն։

Իշխող քաղաքական կուսակցության՝ «Քաղաքացիական պայմանք»-ի (ՔՊ) շրջանակներում հոգևորականների ակտիվությունը նկատելիորեն աճել է։ Այս հոգևորականներից հատկապես առանձնանում են Հովհաննավանքի կարգալույծ քահանա Ստեփան Ասատրյանը և բալթյան երկրների թեմի առաջնորդ Վազգեն արքեպիսկոպոս Միրզախանյանը։ Նրանք ոչ միայն հանդես են գալիս իշխանության կողմնակցությամբ, այլև, ըստ որոշ ակտիվիստների, իրենց ելույթներով և քարոզներով ավելի ակտիվ են դարձել, քան վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։

Այս իրավիճակը խորացել է այն բանից հետո, երբ Վազգեն արքեպիսկոպոսը, թողնելով իր պարտականությունները բալթյան երկրների թեմում, մեկ ամսից ավելի շաբաթներ շարունակ մնացել է Հայաստանում՝ ամբողջությամբ նվիրվելով իշխանության պրոպագանդային։ Նրա դերը իշխանական կառույցներում այնքան էլեգանտ է, որ նրան անվանում են «Նիկոլի սրտի կաթողիկոսը»։

Այս հոգևորականների ակտիվությունը, սակայն, ոչ միայն քաղաքական հարցերի շուրջ է։ Վազգեն արքեպիսկոպոսը նախօրեին հանդես է եկել վիճահարույց հայտարարությամբ՝ պնդելով, որ իր ծառայության ընթացքում վիրահայոց թեմում շփվել է թուրքերի, ադրբեջանցիների և այլ իսլամադավան ժողովուրդների ներկայացուցիչների հետ, բայց չի տեսել նրանց պատրաստակամությունը՝ Հայաստանը կուլ տալու համար։ Այս հայտարարությունը, որը հակիրճ ասած, ադրբեջանա-թուրքական քարոզչական բնույթ է կրում, ավելի է խորացնում հարցը՝ թե ինչպես է եկեղեցին ներքաշվում իշխանական քաղաքական խաղերում։

Այս ամենի ֆոնին բարձրանում է նաև հարցը՝ թե ով է իրականում ղեկավարում այս գործընթացը։ Ըստ տեղեկությունների, եպիսկոպոսները, որոնք ներգրավված են եկեղեցու ներսում տեղի ունեցող «մաքրումների» գործում, ավելի արատավոր պատմություններով են հայտնի, քան այն մեղադրանքները, որոնք վերագրվում են կաթողիկոսին։ Այսպիսով, իշխանության կողմից հոգևորականության օգտագործումը կարող է ունենալ ոչ միայն քաղաքական, այլև ավելի խորը, կառուցվածքային հետևանքներ՝ վնասելով եկեղեցու հեղինակությունը և խորացնելով հասարակության մեջ առկա անվստահությունը։